e.i.

Pratik zeka ile kısa yoldan halledilen işleri hormonla yetişen salatalığa benzetirim. Kendinden olmayan güçle dışarıda kütür kütür dururken ansızın çürür, kendi kendine yok olur.

Hepsini kavrayamadığımız kurallar bütünü sayesinde varlığını sürdüren Dünya’da bizler, zekamızla anlayabildiğimiz kadarıyla içinde yaşarız. Yaşaması zor olan coğrafyalarda yaşayanlar yanlış yaparlarsa öldüklerini anladıkları için iş bölüşür, ortak yaşam kuralları oluşturur, onlara uyar ve çoğalırlar. Yaşaması kolay olan yerlerde yaşayanlar “şanslarından” yanlışlarından ders alamadan, ortaklaşmaya ihtiyaç duymadan çoğalırlar. Kültürler de bu süreçte şekillenir.

İnsanlar çoğalır. Dünya görece küçülür. Yaşam şekilleri karışır. Pratik zeka da tam burada şekillenir. Ne onun gibi, ne bunun gibi aradan kısa yoldan.

Takım aktivitesi kapsamında, 1 Pakistanlı, 8 Türk iş arkadaşlarımla o otelde kaldık. Tam 3 gün. Hem de geçen sene. Odalarımız 6 katta yan yana. Sauna, havuz, şömine başı sohbetleri, kaymacalar falan filan. Güzel zamanlardı. Haberi duyunca aklıma geldi. Banyo neredeydi? En yakın merdiven. Salondaki  ihtişamlı ahşap kütükler. O koca -2 katlı, yüksek tavan garaj. Ne de büyüktü sanki koca bir mezar. Acaba biz olsaydık o ateşin içinde yanan. Şirketim için ne kadar kötü olurdu durum. Faaliyet yürüttüğü iş kolunun tüm ekibini kaybetmek. Tramvatik.

Mezar demişken. Maden kazaları oldu hallice bu aralar. Binlerce cana mezar olan. Cenaze yakınlarına atılan tekmeler bile otelin yanması “ihmalsizliği” kadar etkilememişti beni. Belki de üzerimde, madenin durması endüstri, enerji ve ticarete etkisinden mütevellit “bir beyaz yakalı olarak” uzun vadede zarar vereceğini düşündüğüm borçlarımın baskısı vardı. Daha kısa yoldan ben hiç madende çalışmayacağımın ihtimali.

Fazla bulandırmadan 2024 Nobel ekonomi ödülü sahibi sayın hocamızın açıklamaya çalıştığı  Kurumların oluşumu ile pratik zeka konusuna dalabiliriz. Pratik zeka şuan toplum olarak bilfiil yaptığımız bir aktivite. Gücümüz kadar. Tam olarak. Kısa yoldan çözmek aslında bir şeyin erken olmasına izin vermek. Tıpkı salatalık gibi ya da hıyar. Artık siz ne demek isterseniz.

Eğlenmek için gelip ölenlerin yakınları da anladı çemberin daraldığını.

Pratik zekalılık aslında hak yemek, inançsızlık hayata, saygısızlıktır beraber yaşadıklarına.

Çember dışarıdan başlar daralmaya. Salak olan anlamaz durumu. Aptal olan için de çok geçtir aslında. 

Ama hayatın bir düzeni var içinde yaşadığımız dünyanın içinde yaşayanlarla.

Şimdilik Kalın Sağlıcakla.